Günün kelimeleri · 📜 Atasözleri 2
Her sohbete sıkıştırabileceğiniz 10 Almanca atasözü
C2
Bir Alman hikâyesini bir atasözüyle bitirdiğinde siz de nihayet gülümseyip cevap verebileceksiniz.
Öğle yemeğinde bir meslektaşınız taşınmasının üzerinden bir hafta geçmeden çamaşır makinesinin de bozulduğunu söyleyip iç çekiyor. Biri „Ein Unglück kommt selten allein!“ diyor; herkes başını sallayıp gülüyor. Siz de ne anlama geldiğine dair hiçbir fikriniz olmadan gülüyorsunuz.
Bugünkü 10 atasözü Almanların gündelik hayatta gerçekten kullandıkları. Pek çoğunun Türkçede yakın bir ikizi var; bu yüzden sandığınızdan kolay öğrenilir. Almancanıza biraz tat katacaklar. 📜
📋 On kelimeye hızlı bakış
- Wo ein Wille ist, ist auch ein Weg. — isteyen dağları deler, istemek başarmanın yarısıdır
- Ein Unglück kommt selten allein. — felaket tek gelmez, aksilik üst üste gelir
- Kleider machen Leute. — kıyafet insanı yapar, insan giydiğiyle değer görür
- Wer zuerst kommt, mahlt zuerst. — ilk gelen alır, kim önce gelirse
- Rom ist auch nicht an einem Tag erbaut worden. — Roma bir günde kurulmadı
- Andere Länder, andere Sitten. — her memleketin âdeti başka; Roma'da Romalılar gibi davran
- Aus den Augen, aus dem Sinn. — gözden ırak olan gönülden de ırak olur
- Wer nicht wagt, der nicht gewinnt. — risk almayan kazanamaz
- Lieber den Spatz in der Hand als die Taube auf dem Dach. — bugünün tavuğu yarının kazından iyidir, eldeki bir kuş daldaki iki kuştan iyidir
- Wenn die Katze aus dem Haus ist, tanzen die Mäuse auf dem Tisch. — kedi yoksa fareler cirit atar
🧠 Kelimeler, örnekler ve akılda tutma ipuçları
Wo ein Wille ist, ist auch ein Weg.
[vo ayn Vİ-le ist, ist auh ayn VEK]isteyen dağları deler, istemek başarmanın yarısıdır📌 Trotz der Behinderung lief sie den Marathon – wo ein Wille ist, ist auch ein Weg.
→ Engeline rağmen maratonu koştu – isteyen dağları deler.
💡 Wille ve Weg ikisi de W ile başlıyor 💪 Türkçedeki ‘isteyen dağları deler’ gibi!
Bonus İrade gücü = die Willenskraft
Ein Unglück kommt selten allein.
[ayn UN-glük komt ZEL-ten a-LAYN]felaket tek gelmez, aksilik üst üste gelir📌 Erst die Kündigung, dann der Wasserschaden – ein Unglück kommt selten allein.
→ Önce işten çıkarılma, sonra su baskını – felaket tek gelmez.
💡 ‘Talihsizlik nadiren yalnız gelir’ ☔ Felaket tek gelmez!
Bonus Küçük şanssızlıklar için: Pech gehabt! (Şansına küs!)
Kleider machen Leute.
[KLAY-der MA-hen LOY-te]kıyafet insanı yapar, insan giydiğiyle değer görür📌 Zum Vorstellungsgespräch trägt er einen Anzug – Kleider machen Leute.
→ İş görüşmesine takım elbiseyle gidiyor – insan kılığına göre ağırlanır.
💡 Kıyafetler (Kleider) insanları (Leute) yapar 👔 Türkçedeki ‘kişiyi kılığıyla karşılar’ gibi!
Bonus Gottfried Keller'in bir uzun öyküsünün adı olarak da ünlüdür.
Wer zuerst kommt, mahlt zuerst.
[ver tsu-ERST komt, MALT tsu-ERST]ilk gelen alır, kim önce gelirse📌 Die Plätze werden nicht reserviert: Wer zuerst kommt, mahlt zuerst.
→ Yerler ayrılmıyor: Kim önce gelirse oturur.
💡 Değirmene ilk gelen tahılını ilk öğütür 🌾 Kim önce gelirse!
⚠ mahlt (öğütür) ile malt (boyar) tamamen aynı okunur. h'yi unutmayın.
Rom ist auch nicht an einem Tag erbaut worden.
[ROM ist auh niht an AY-nem TAK er-BAUT VOR-den]Roma bir günde kurulmadı📌 Sei geduldig mit deinem Deutsch – Rom ist auch nicht an einem Tag erbaut worden.
→ Almancanda sabırlı ol – Roma bir günde kurulmadı.
💡 Türkçedeki ‘Roma bir günde kurulmadı’ ile aynı 🏛️ Almanca öğrenenler için mükemmel!
Bonus Benzeri: Gut Ding will Weile haben. (İyi şeyler zaman ister.)
Andere Länder, andere Sitten.
[AN-de-re LEN-der, AN-de-re Zİ-ten]her memleketin âdeti başka; Roma'da Romalılar gibi davran📌 In Japan zieht man die Schuhe aus – andere Länder, andere Sitten.
→ Japonya'da ayakkabılar çıkarılır – her memleketin âdeti başka.
💡 Başka ülkeler (Länder), başka âdetler (Sitten) 🌏 Uyumlu ritmi akılda kalmasını sağlar; her memleketin âdeti başka!
Bonus Kültür şoku = der Kulturschock
Aus den Augen, aus dem Sinn.
[aus den AU-gen, aus dem ZİN]gözden ırak olan gönülden de ırak olur📌 Seit er nach Kanada gezogen ist, meldet er sich nie – aus den Augen, aus dem Sinn.
→ Kanada'ya taşındığından beri hiç aramıyor – gözden ırak olan gönülden de ırak olur.
💡 Gözlerden (Augen) çıkan, akıldan (Sinn) çıkar 👀 Gözden ırak olan gönülden de ırak olur!
⚠ Augen çoğul olduğu için den; Sinn tekil olduğu için dem.
Wer nicht wagt, der nicht gewinnt.
[ver niht VAKT, der niht ge-VİNT]risk almayan kazanamaz📌 Bewirb dich einfach auf die Stelle – wer nicht wagt, der nicht gewinnt.
→ Sen o işe başvur – risk almayan kazanamaz.
💡 Göze almayan (wagen) kazanamaz (gewinnen) 🎲 Risk almayan kazanamaz.
Bonus Daha basit bir hâli: Wer nicht wagt, gewinnt nicht.
Lieber den Spatz in der Hand als die Taube auf dem Dach.
[Lİ-ber den ŞPATS in der HANT als di TAU-be auf dem DAH]bugünün tavuğu yarının kazından iyidir, eldeki bir kuş daldaki iki kuştan iyidir📌 Ich nehme das sichere Angebot – lieber den Spatz in der Hand als die Taube auf dem Dach.
→ Kesin olan teklifi alıyorum – bugünün tavuğu yarının kazından iyidir.
💡 Damdaki güvercinden (Taube) eldeki serçe (Spatz) iyidir 🐦 Bugünün tavuğu yarının kazından iyidir!
Bonus Aynı ruh: auf Nummer sicher gehen (işi garantiye almak)
Wenn die Katze aus dem Haus ist, tanzen die Mäuse auf dem Tisch.
[ven di KAT-se aus dem HAUS ist, TAN-tsen di MOY-ze auf dem TİŞ]kedi yoksa fareler cirit atar📌 Kaum ist der Chef im Urlaub, wird es laut – wenn die Katze aus dem Haus ist …
→ Patron tatile çıkar çıkmaz ortalık gürültüye boğuluyor – kedi yoksa fareler cirit atar …
💡 Kedi dışarıdayken fareler masada dans eder 🐭 Patron tatildeyken ofis! Kedi yoksa fareler cirit atar.
Bonus İnsanlar genellikle sadece ilk yarısını söyler: Wenn die Katze aus dem Haus ist …
🇩🇪 Bir kaşık Alman kültürü
Almanlar atasözlerini sohbete oldukça doğal bir şekilde katar. Bir arkadaşınız kötü geçen bir haftasını anlattığında Ein Unglück kommt selten allein. gibi bir atasözü, anlayış göstermenin yaygın bir yoludur.
Uzun atasözlerinde insanlar çoğu zaman sadece ilk yarısını söyleyip cümleyi havada bırakır. Wenn die Katze aus dem Haus ist … yeterlidir; gerisini herkes bilir. Bu yüzden tamamını öğrenmeye değer.
Almanya'ya yeni gelenler sık sık Andere Länder, andere Sitten. sözünü duyar. Kültürle ilgili bir şey sizi şaşırttığında bunu aklınızda tutun. 🌍
✅ Kısa test
Q. Etkinlikte yer ayırtılamıyor: ilk gelen yeri kapıyor. Hangi atasözü uyar?
- ① Kleider machen Leute.
- ② Wer zuerst kommt, mahlt zuerst.
- ③ Aus den Augen, aus dem Sinn.
Cevabı göster
② Wer zuerst kommt, mahlt zuerst.
Wer zuerst kommt, mahlt zuerst. ‘ilk gelen alır’ demektir.
Bugünkü atasözlerinden birini seçin ve bu hafta en az bir kez kullanın. Zor mu geliyor? Rom ist auch nicht an einem Tag erbaut worden! 😉
🔜 Yarının konusu: 🗨️ Sık kullanılan ifadeler